لینک پرداخت و دانلود *پایین مطلب*
فرمت فایل:Word (قابل ویرایش و آماده پرینت)
تعداد صفحه128
بخشی از فهرست مطالب
فهرست مطالب
چکیده
فرآیندهای استخراج مقدار زیادی انرژی مصرف می کنند که اغلب از احتراق سوخت های فسیلی تامین می گردد. این سوخت ها تجدید ناپذیر بوده و محدودیت های تولید و مصرف آن در فرآیندهای مورد نظر ، ضرورت های حیاتی و گریز ناپذیر ، بهینه کردن مصرف آن را ایجاد می کند. ازسوی دیگر مشکلات ناشی از آلوده سازی محیط ، رعایت مسائل زیست محیطی و شرایط و تعهدات بین المللی لازم می باشد. مصرف بی رویه سوخت های فسیلی و عدم رعایت استانداردهای جهانی می تواند عرصه زندگی را برای انسان این عصر هرچه بیشتر تنگ نماید. به همین منظور در این مقاله ابتدا فرآیند استخراج آلومینیوم به اختصار بیان شده و بعد الودگی و مسائل زیست محیطی مرتبط با این فرآیند مورد بحث قرار می گیرد.
آلومینیوم یکی از فلزات پر مصرف و استراتژیک می باشد. این فلز پس از آهن با تولیدی در حدود 17 ملیون تن در سال بالاترین تولید جهانی فلزات را دارد. روش های تولید آلومینیوم را می توان در پنج روش مختلف گنجاند و بررسی کرد. ولی در حال حاضر آلومینیوم از الکترولیز ملح مذاب اکسید آن ( آلومین ) بدست می آید. با وجود آنکه آلومینیوم سومین عنصر فراوان پوسته زمین ( پس از اکسیژن و سیلیسیوم) است و مقدار آن در پوسته زمین 8.8% است. ولی تنها منبع اقتصادی برای تولید اکسید آلومینیوم (Al2O3) ، سنگ معدنی به نام بوکسیت می باشد. بوکسیت یک کانی نبوده و مینرال های آن بوهمیت و ژیپست است. بوکسیت از نظر عیار 50 تا 60 درصد آلومینا(Al2O3) داردو مهمترین ناخالصی های آن Fe2O3, SiO2, Tio2 می باشند.
استخراج و آماده سازی بوکسیت :
مرحله اول عملیات اکتشاف است که ارتباط نزدیکی بین حوزه های آب زیر زمینی ، ذخایر خاکی با مراحل مختلف معدن کاری وجود دارد. عملیات اکتشاف شامل بررسی های هیدرولیکی و عملیات اکتشافی است. که به اختصار آلودگی های زیستمحیطی در این مرحله عبارت اند از:
- تست های ردیاب : از خطرات این روش وارد شدن مواد ردیاب و رادیواکتیو در منطقهاست
- تست های پمپاژ بلند مدت: در این روش پایین بودن سطح آب هایزیرزمینی در مجاورت یک چاه باعث خسارت موقتی به چاه کناری می شود.
– تست های تزریق: تغییر موقتی رژیم آب های زیرزمینی و مشکل همساز بودن آبتزریقی با محیط زیست منطقه از تأثیرات این روش است.
– چاه های عمودی و تو نل ها : این روش باعث زهکشی و رسوخ آب به لایه های داخلیمی شود .
– عملیات تخلیه: از تأثیرات این روش می توان به مشکلات ناشی از پسماند فلاشینگو ذخیره سازی مواد حفاری در چال های آزمایشی و تونل ها، فرسایش مواد توسط باد، رسوبو نشست مواد به داخل منابع آب که باعث آلودگی آب می شود، اشاره کرد .
- حفاری : از تأثیرات این روش می توان به مشکلات صوتی ناشی از حفاری به صورتاختلال در زندگی انسانی و حیوانی ، ایجاد آلودگی در آب های زیرزمینی در صورت حفرچاه نزدیک محل حفاری، بالا آمدن سطح نمک در خاک ، کاهش کیفیت منابع بکر،
- کاواکهای آزمایشی: از تأثیرات این روش می توان اثرات ناشی از برداشت خاک و آسیببه پوشش گیاهی منطقه را ذکر کرد.
مرحله بعد استخراج سنگ معدن است که تاثیرات محیطی زیادی دارد . اما در کل ، ضربه اصلی در از بین بردن پوشش های گیاهی وارد می شود. روبرداری بی رویه یا مدریت غلط منجر به کم شدن زیستگاه های حیوانات و گیاهان می گرددو توسعه جنگل ها و زراعت و .. را مشکل می سازد. همچنین استخراج معدن روی آب های محلی و هوا تاثیر می گذارد. به طور مثال ، با برداشتن لایه های روی زمین ، آب های سطحی می توانند آلوده ، اسیدی و گل آلود شوند. فرسایش در ناحیه معدن به سرعت صورت می گیرد. اگر خاک پوشش و محافظ نداشته باشد فرسایش خاک زیاد شده ، شرایط آب و هوایی تغییر کرده ، گرد و غبار در هوا زیاد شده و نیاز به تصویه آب بوجود می آید. معدن روباز مناظر بدی از لحاظ بصری ایجاد میکنند. همچنین می توان سر و صدای ماشین ها و صدای انفجار که موجب آلودگی شدید صوتی می شود را به مجموعه عوامل فوق اضافه کرد.
تولید Al2O3خالص:
در تهیه و پالایش سنگ معدن مقدار آلودگی ایجاد شده بستگی به روش بکار برده شده ، میزان خلوص و کیفیت سنگ معدن دارد. خطر اصلی در این مرحله باقی مانده بوکسیت ، یعنی گل سرخ است، که دارای خاصیت قلیایی بوده و از کارخانه آلومینیوم سازی خارج می شود. این ماده روی زمین رها شده و یا در دریا ریخته می شود و یا در جاهای خاصی پلمپ می شود. این گلاب و خروجی دارای تاثیرات زیر است:
- نشت قلیا به درون آب های زیرزمینی که ممکن است این آب وارد چرخه صنعت ،خانگی و یا کشاورزی شود.
- کاهش زمین های مناسب برای کشاورزی
- آلودگی مناطق خشک و ایجاد مناظر زشت
نوع دیگری از آلودگی ها که در حین خرد کردن ، تکلیس و انبار داری بوجود می آید ، آلودگی هوا ( غبار و گازهای سمی) است. این آلودگی ها شامل بوکسیت ، آهک ، ذرات آلومینیوم ، SO2 ، NO2 ، ذرات بوکسیت کم عیار و ذرات معلق پنتا اکسید وانادیم است. مقدارSO2بستگی به نوع سوخت مصرف شده و همچنین نوع دستگاه های مصرف کننده و سرویس بودن آنها دارد. گازهای تولید شده جمع آوری نمی شوند و موجب تاثیرات محیطی ، اثر گلخانه ای و بوجود آمدن باران اسیدی خواهند شد. در فرآیندهای هیدرومتالوژی به طور حتم مایعات دور ریز و مواد جامد ناخواسته داریم که قبل از هر اقدامی باید این مواد تحت پروسه های بازیابی و تصفیه قرار گیرند. محلول های آبی دور ریز ممکن است شامل فلزات سنگین باشند هرچند ممکن است قیمت این اجزا در محلول های دور ریز کم بوده باشد اما این عناصر می توانند در زنجیره غذایی حیوانات وارد شده و با مصرف اغذیه آلوده ؛ به سلامت اندام های بدن آسیب رسانند.
استخراج الکتریکی آلومینیوم:
مهمترین مشکل زیست محیطی در این بخش نشر و پخش فلورید است. که تاثیرات مخربی روی سلامتی افرادی که مشغول به کار هستند دارد( منجر به مسمومیت فلوریدی و اختلالات استخوانی می شود) بخارات و ذرات فلورین از مذاب کریولیت نشت می کنند این بخارات در گاز خروجی از آند هم یافت می شوند. همچنین بخاراتSO2( اگر اند شامل ترکیبات گوگرد باشد) و بخارات قطران نیز از آند متصاعد می شود. این بخارات در حین پخت آند نیز ظاهر می گردد. خارج شدن ذرات غبار و دی اکسید نیتروژن را نیز می توان به قسمت های قبل اضافه کرد.
مشکلات دیگر این قسمت عبارت اند از : آلودگی آب ، زباله ها ، سر وصدا ، گرما
آلودگی آب زمانی است که سیستم تمیزکاری آبی( پاشش آب) برای تمیز کردن بخارات سلول ها بکار رود. این آب شامل فلورید و ذرات معلق جامد مثل آلومینا و کربن است که نیاز به تصفیه قبل از تخلیه دارد . مشکل دیگر زباله های جامد است که شامل محفظه های از بین رفته می باشد( سلول ها هر 4-5 سال نیاز به تعویض دارند.) که قبل از قرار دهی آنها در هوای آزاد و یا انبار باید از مواد سمی و فلوئور دار تصفیه گردند. همچنین داخل کوره ذوب پسماندهایی تولید می شود که می تواند تولید ذرات ناپایدار یا گازهایی مثل آمونیاک کند. سروصدا و گرما در قسمت کوره شرایط سختی را بوجود می آورد که روی سلامتی کارگران تاثیر می گذارد.
آلودگی غیر مستقیم دیگر مصرف بسیار بالای الکتریسیته است . که باید کارخانه در نزدیکی نیروگاه تاسیس شود. که تاسیس نیروگاه های سوخت فسیلی نیز آلودگی های مختص به خود را دارد
مقدمه
محیط زیست مجموعه بسیار عظیم و در هم پیچیده ایی از اجزا و عوامل فعال گوناگونی است که بر اثر روند و تکامل تدریجی موجودات زنده و اجزای سازنده سطح زمین شکل گرفته است. این مجموعه که از آب و هوا و انرژی و حیات زیستی و غیره تشکیل شده است طبیعت و کلیه موجودات زنده را در برگرفته و ضمن تاثیر فعالیت های انسان از آنها متاثر شی شود.
نگارشی گذرا بر وضعیت محیط زیست جهان در دو دهه گذشته نشان می دهد که نه فقط اثرات مخرب انسانی بر محیط زیست کاهش نیافته بلکه مسائل حاد و بغرنج جدیدی مانند آلودگی شدید جو,کاهش تنوع زیستی, پارگی لایه اوزن, پدیده گلخانه ای و گرم شدن کره زمین افزایش سطح آب اقیانوس ها تغییرات شدید اقلیمی و اثرات مختلف و متعدد برو نموده است.
صنعت و صنعتی شدن یکی از فعالیت های مهم است که سبب ارتقاء رفاه عمومی جامعه خواهد شد به ویژه در مناطق محروم به لحاظ اقتصادی,کشاورزی,بازرگانی و خدمات.
فرآیندهای صنعتی به نحو بلاتغییر موجب تبدیل مواد خام و منابع به محصولات وی شود و ددر رهگذار این فرآیندها, ضایعاتی به صورت انرژی و ماده ایجاد می گردد که اگر این ضایعات به شگلی مناسب مدیریت نشود و به محیط زیست تخلیه گردند ممکن است به مواد آلاینده تبدیل شوند.لذا با عنایت به موارد فوق ضروریست که پیامدهای زیست محیطی طرح های صنعتی مورد بررسی اولیه قرار داده شوند.
اهداف و منافع ارزیابی اثرات زیست محیطی
برای اطمینان پذیری از حفظ محیط زیست و رعایت اهداف توسعه پایدار و نیز هدایت و مدیریت طرح های توسعه در ایران, تعدادی از پروژه های مهم عمرانی, طبق مصوبات شور ای عالی محیط زیست کشور ملزم به تهیه گزارش ارزیابی زیست محیطی گردیده اند .
طرح واحد آلومینیوم مجتمع آلومینا در زمره این پروژه ها نمی باشند معذالک انجام ارزیابی اجمالی زیست محیطی که می تواند اثرات مهم و برجسته پروژه پیشنهادی را تعیین و راهکارهایی جهت به حداقل رساندن آثار منفی و تقویت آثار مثبت را محرح نموده, شرایط ارتقاء کیفیت محیط زیست انسان ها را فراهم و حداکثر اطمینان را در افراد تصمیم گیرنده و مردم ساکن در منطقه ایجاد می کند.
برابر اعلام سازمان محیط زیست استان خراسان شمالی و با اهداف ذیل انجام گردیده :
- کاهش و یا از بین بردن خسارات طبیعی.
- افزایش سطح آگاهی و اطلاعات عمومی از مسائل زیست محیطی.
- استفاده از نظرات مردمی در فرآیند تصمیم گیری.
- شناخت معضلات مربوط به محیط زیست
- پیش بینی و تعیین احتمال بروز آثار مهم پایدار زیست محیطی.
- بررسی مشکلات و بحران ها و ارائه راهکارها جهت کنترل و مراقبت پارامترهای زیست محیطی مرتبط با طرح.
همچنین پیامد ارزیتبی می تواند :
- به اطمینان جامعه محلی کمک کند. آپاه شوند وتحد آلومینیوم مجتمع آلومینا چه تاثیری بر کیفیت زندگی آنان می گذارد.
- مسئولین دولتی مطلع شوند از اینکه اجرای پروژه بر سایر طرح های توسعه مؤثر است.
بنابراین انجام ارزیابی برای کلیه افراد وگروههایی که در برنامه ریزی توسعه واجرای طرحها نقش دارند ویا تحت تاثیر ان واقع میشوند اهمیت اساسی خواهد داشت.منافع انجام ارزیابی هم میتواند شامل مواردی مانند رفع نارضایتی جامعه_از بین بردن ناسازگاری بین افراد جامعه وارگانهای دولتی_افزایش کیفیت محیط زیست_افزایش قدرت اجرایی قوانین و ایجادبرنامه ریزی مناسب باشد.هدف اولیه از تهیه گزارش ارزیابی طرح تولید آلمینیوم جاجرم اطمینان از رعایت سیاست ها و اهداف تعیین شده در برنامه و فعالیت های پروژه در رراستای ظوابط،معیارها ، قوانین و مقررات زیست محیطی است.
مقاله در مورد بررسی آسیب های زیست محیطی معدن بوکسیت جاجرم و کارخانه فرآوری آلومینای جاجرم
